Chiến tranh việt nam

-
Peter Arnett theo chân những người lính VNCH tại Bồng Sơn, Bình Định vào tháng Tư năm 1965. (Hình: Peter Arnett cung cấp)

Đinh yên ổn Thảo - Alexis Dinh thực hiện

Peter Arnett là trong số những phóng viên mặt trận nổi giờ đồng hồ với những tường thuật trực tiếp từ ngay hầu như vùng chiến trận khốc liệt của nắm giới. Là phóng viên báo chí tường trình về chiến tranh vn trong xuyên suốt 13 năm, tính từ lúc 1962 mang đến 1975, với hàng ngàn bản tin, phóng sự, những phỏng vấn và ảnh chụp, ông đã đóng góp thêm phần mang cho núm giới một cái nhìn cận cảnh về chiến tranh nước ta lúc bấy giờ. Qua sự trình làng của thi sĩ trằn Mộng Tú, một cựu người cùng cơ quan của Peter Arnett trên AP với là người các bạn trong gia đình, ký giả Peter Arnett, độ tuổi 86 và đang cư ngụ tại nam California, dành cho chúng tôi cuộc phỏng vấn về các cuộc chiến tranh mà lại ông từng trực triếp tường trình cùng hồ hết cuộc vấn đáp mang tính lịch sử vẻ vang về mặt báo chí truyền thông mà ông từng thực hiện.

Bạn đang xem: Chiến tranh việt nam

***

Phóng Viên (PV): 60 năm trước, năm 1961, ông trở thành phóng viên chính thức của hãng sản xuất thông tấn AP. Ông rất có thể kể về hành trình cùng các điều đã chuyển ông từ bỏ một phóng viên địa phương tại Tân Tây Lan trở thành trong số những huyền thoại vào giới truyền thông media thế giới?

Peter Arnett (PA): Các bạn cũng có thể thắc mắc là vì sao một cam kết giả hầu như cống hiến toàn bộ sự nghiệp cả đời mình nhằm tường trình về các trận chiến nhưng khi còn học trung học tập tại Tân Tây Lan và đang lên kế hoạch cho nghề báo thì câu hỏi trở thành một phóng viên chiến trường là điều sau cùng tôi từng suy nghĩ đến. Tôi lao vào nghề báo như một cam kết giả tay non với nhật trình Southland Times tại Invercargill trong tuổi 17. Tôi được giao viết những bản tin địa phương đối chọi giản, rồi theo thời gian, khi thạo việc hơn nữa thì tôi được giao những quá trình trách nhiệm hơn, có cả việc công an đánh phóng viên.


*

Đến năm đôi mươi tuổi, coi như đầy đủ tiêu chuẩn chỉnh cho một cam kết giả nói chung, tôi đang tường trình về chuyến viếng thăm của nữ hoàng Elizabeth và Hoàng thân Philip đến với thị trấn chúng tôi, một sự kiện mà lại tôi chạm chán khá những ký đưa Anh thân mật và gần gũi và tháp tùng theo cặp hoàng tộc trong chuyến công du trái đất của họ. Điều này đến tôi xúc cảm muốn rời khỏi Invercargill để đến những vùng thách thức hơn. Đầu tiên là lên thao tác cho 1 tuần báo chính trị tại thủ đậy Wellington của Tân Tây Lan, tiếp nối qua đến thành phố Sydney của Úc. Càng có nhiều bài báo khác biệt đăng tải thì càng giúp tôi tăng thêm sự tự tín nghề nghiệp. Nó dẫn tôi sang trọng đến thủ đô bangkok của Thái Lan vào năm 26 tuổi để triển khai việc cho tờ World bao gồm khá ít nhân viên.

Đến cơ hội đó, tôi mới nhận ra là trong nghề báo, các bạn nhận được những nhiệm vụ dựa trên đánh giá của mọi vị chỉnh sửa về khả năng ngừng nhiệm vụ của bạn. Chánh văn phòng Associated Press tại bangkok đã chú ý những bài bác báo của tôi trên tờ World cùng thuê tôi làm cho một hợp tác viên, thỉnh thoảng tiến hành những bài báo địa phương cho dịch vụ thương mại tin tổng hợp. Cuối năm 1959, tôi được lựa chọn làm chỉnh sửa viên của một tuần lễ báo nhỏ tuổi có tên là thế giới Vạn Tượng (Vientiane World) ngay thủ đô hà nội của Lào, địa điểm mà vào tháng 8 năm 1960 đã xẩy ra một cuộc thay máu chính quyền quân sự nhằm mục tiêu lật đổ chính phủ nước nhà thân châu mỹ và đe dọa đến ảnh hưởng của Mỹ tại Đông nam giới Á. Việc báo tin độc quyền về việc kiện này đã giúp tôi có được những phiên bản tin ngắn trước tiên xuất hiện tại trên khối hệ thống tin tức AP với trên những tờ báo Mỹ, mặc dù tôi chỉ là một cộng tác viên.


*

Đó là khoảng thời gian mà những giám đốc điều hành quản lý hãng AP reviews rằng tôi đã đoạt được tài năng trở thành một ký kết giả thực thụ của họ và năm 1961, họ đã nhận tôi làm phóng viên tại Jakarta, Indonesia. Khi cam đoan của Hoa Kỳ với khu vực miền nam Việt Nam ngày dần gia tăng, AP ra quyết định là tôi đã có đủ khả năng để tường trình về trận chiến và gửi tôi sang văn phòng và công sở Sài Gòn.

PV: chắc chắn là vậy, sau 10 năm trong ngành báo thì ông đã có nhiều kinh nghiệm để làm việc mang đến AP và tường trình về chiến tranh Việt Nam. Trong cuốn sách "Trực tiếp từ bỏ chiến trường" (Live from the Battlefield), ông đã chiếm hữu nhiều chương để viết về cuộc chiến Việt Nam, một quá trình mang lại cho ông phần thưởng báo chí danh giá Pulitzer vào khoảng thời gian 1966. Ông đang sống và thao tác tại Việt Nam ra làm sao thưa ông?

PA: Tôi đến Sài Gòn trong thời điểm tháng 6 năm 1962 với ngay từ ngày đầu tiên, tôi sẽ thấy rằng trên đây sẽ là một nhiệm vụ đầy tranh cãi. Chủ yếu phủ khu vực miền nam Việt nam của Tổng Thống Ngô Đình Diệm áp đặt cơ chế kiểm chăm nom và giới chức vụ của đại sứ tiệm và quân team Hoa Kỳ thì không bắt tay hợp tác trong bài toán tường trình tin tức. Trưởng văn phòng AP thành phố sài gòn là ông Malcolm Browne vẫn thường trú được một năm, nói cùng với tôi rằng ông đang gặp rắc rối cùng với tổng hành dinh thành phố new york vì cung cấp thông tin tiêu rất về tổ chức chính quyền ông Diệm.

Xem thêm: Tải Game Cờ Vua Về Máy Tính, Tải Game Cờ Vua Chess Pro 3D Miễn Phí Cho Pc


*

Ông cho biết ký giả AP tại cỗ Quốc phòng sống Washington trong thời gian vừa mới đây đã phàn nàn là tường trình của Browne đa số "đối chọi trăm phần trăm" với phần đông gì anh ta được nghe từ các cấp sĩ quan quân sự. Tôi cũng nhận thấy là những viên chức Đại sứ cửa hàng Hoa Kỳ đã công khai minh bạch nói dối về những căn cứ quân sự kín đáo mà cửa hàng chúng tôi có thể thấy từ những con tàu bên trên sông thành phố sài thành và tại tàu sân bay Tân đánh Nhứt. Tuy nhiên, bởi khả năng cùng sự bền bỉ, shop chúng tôi đã viết những bạn dạng tin mỗi ngày phản ánh sự xúc tiến ngày càng sâu rộng lớn của Mỹ vào trận đánh này.

Tôi thấy vai trò ký giả của chính bản thân mình là đã tin báo một cách vô tư và tương đối đầy đủ nhất bao gồm thể. Mối thân thương của công ty chúng tôi là có tin tức đến cho công chúng, với lòng tin rằng một công chúng tự do phải là một công chúng hiểu biết. Phân tích và lý giải duy nhất nhưng một phóng viên phải tranh đấu mang lại nó là để nói ra thực sự và cục bộ sự thật.

Liên quan tới sự việc trực tiếp tường trình chiến sự thì tôi như mong muốn là đã có lần tham gia khóa đào tạo quân sự cần tại Tân Tây Lan nên chiến trường cũng không thật đáng sợ đối với tôi. Công việc của cửa hàng chúng tôi khi tường trình về một chiến dịch quân sự nào sẽ là lấy tin tức với hình hình ảnh chứ không hẳn tự mình ngơi nghỉ vào vai trò một bạn lính. Tôi đã học bí quyết phản ứng như fan lính trong các trường hợp chiến đấu để tồn tại và không bị thương bằng mọi cách bao gồm thể. Malcolm Browne vẫn có kinh nghiệm tay nghề Việt Nam, chỉ đến tôi rằng, "Nếu anh nghe một phân phát súng cùng nghĩ nó chưa hẳn từ phía phe bản thân thì đừng tất cả mà vực dậy và ngó xung quanh xem nó đến từ đâu vày phát thứ nhì rất có thể bắn vào anh. Cứ nằm sấp bên dưới làn đạn và chỉ tuồn tới. Hãy tìm nơi nấp với bò về hướng đó". Tôi thường bám sát đít vị lãnh đạo đơn vị, tín đồ thường làm việc vị trí bình yên nhất cùng dù sao thì tôi cũng học hỏi từ anh ta nhiều hơn hầu như những bạn lính khác.


*

Ngoài cuộc chiến chống Việt Cộng một trong những năm trước tiên của tôi trên Việt Nam, còn là cuộc khủng hoảng rủi ro Phật giáo vào năm 1963 và cuộc thay máu chính quyền lật đổ Tổng thống Ngô Đình Diệm vào ngày 1 mon 11 năm 1963. Cả nhị sự khiếu nại này mọi làm suy yếu cố gắng nỗ lực chiến tranh. Giới lãnh phật giáo giáo được sự cỗ vũ của phần đông người nước ta tại những thành thị, nhưng cơ chế ông Diệm vẫn kiên quyết khước từ thương lượng cùng với họ bởi thiện chí. Tổng thống John Kennedy thất vọng trước bài toán chính quyền sài thành không muốn giải quyết ôn hòa cuộc khủng hoảng rủi ro Phật giáo, đã chấp thuận cuộc thay máu chính quyền do các tướng lĩnh cao cấp của vn lên kế hoạch. Kết cuộc đã dẫn đến tử vong của ông Diệm và bạn em trai Ngô Đình Nhu, là cầm cố vấn chủ yếu của ông ta. Đối với phía cộng sản, vấn đề lật đổ chế độ ông Diệm là một khuyến mãi thưởng bất thần trong những nỗ lực cố gắng làm suy sút tính vừa lòng pháp của chủ yếu quyền sài gòn và sau cuối là tự bọn họ giành được quyền lực.

PV: Nếu nhắc riêng trong số những ký ức lớn nhất của ông trong chiến tranh Việt Nam, thì đó là điều gì?

PA: Cuộc tấn công dữ dội trong đầu năm Mậu Thân 1968 vẫn chính là ký ức đậm đà nhất của tôi về cuộc chiến tranh Việt Nam. Trước tiên là vì chưng nó gian nguy trực sau đó vợ tôi là Nina thuộc hai con nhỏ là Andrew với Elsa, lúc quân cộng sản tấn công vào các cơ quan cơ quan chính phủ chỉ cách nhà cửa hàng chúng tôi hai khoảng đường. Sản phẩm nhì là cuộc tiến công này đã đưa quốc gia mỹ vào chuyện phản bội chiến, thuyết phục Tổng thống Lyndon Johnson bắt đầu đưa ra những quyết định chấm dứt sự liên hệ của Mỹ. Cho dù đến thời điểm đó thì cơ quan chính phủ Hoa Kỳ thuộc với hầu như đồng minh khu vực miền nam Việt nam giới đã xác minh là cuộc chiến đang giành được chiến thắng và tướng mạo William C. Westmoreland, tư lệnh Quân Lực Hoa Kỳ tại việt nam thì tuyên tía vào cuối năm 1967 rằng, "đã có tia nắng cuối đường hầm."


*

Nhưng nói phổ biến thì câu hỏi tường trình kéo dãn 13 năm của tớ tại Việt Nam có rất nhiều bài báo vẫn viết cùng tấm hình ảnh đã chụp quan yếu nào quên được. Ví dụ như về trận đụng độ lớn thứ nhất của nô lệ Mỹ trong trận đánh mà tôi theo tường trình. Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ ban đầu tới Đà Nẵng vào thời điểm tháng 3 năm 1965 thì cho đến tháng 8 năm đó, đã gồm vài ngàn quân nhân tham gia vào chiến dịch Starlite, một cuộc tiến công đường bộ và thủy vào những làng Việt cùng ở bán hòn đảo Vạn Tường thuộc phía nam giới Đà Nẵng. Tôi đã cất cánh trên một loại trực thăng tiếp liệu, hạ cánh xuống trạm tiếp liệu của Thủy Quân Lục Chiến Mỹ, nằm giữa các xe tăng với xe lội nước hiện giờ đang bị quân du kích Việt cộng tấn công. Bài bác báo xác nhận về địa hình cùng với hồ hết tấm ảnh của tôi đã mang cho độc giả một tình trạng thực tế khó khăn nhưng mà quân lính Mỹ sẽ gặp mặt phải vì lạ lẫm chiến đấu trong rừng rậm cùng ruộng lúa của Việt Nam.


PV: một vài người đổ lỗi cho media đã đóng góp thêm phần nào vào sự thua trận của Hoa Kỳ trong cuộc chiến tranh Việt Nam. Quan điểm của ông về điều này thế nào?

PA: Theo kinh nghiệm của tôi thì giới truyền thông Mỹ hay bị đổ lỗi cho đa số thất bại trong chính sách đối nước ngoài của cơ quan chỉ đạo của chính phủ Hoa Kỳ vì vai trò tin tức trông rất nổi bật trong diễn ngôn thiết yếu trị của nền dân chủ chúng ta. Với vn cũng vậy. Gần như nhà báo shop chúng tôi tường trình về cuộc chiến cũng chịu đựng sự nguy nan trên mặt trận với những người lính Mỹ và quân lính đồng minh, shop chúng tôi tường thuật những mẩu chuyện và so sánh theo tình tiết cuộc chiến cùng các gia đình ở quê nhà ngày càng ngờ vực về cuộc chiến và những mục tiêu của nó. Cơ quan ban ngành của cha đời tổng thống Mỹ là Kennedy, Johnson và Nixon đã nỗ lực đưa ra một bức tranh sáng sủa về các sự khiếu nại trong cuộc chiến tranh nhưng lại ko có gan góc chính trị để áp đặt sự kiểm chăm bẵm chẳng mấy đại chúng.